Tesisatçı Alacak Takibi: İş Bitince Borç Nasıl Kaydedilir?
Tesisatçı alacak takibi, iş bittikten sonra tahsilatı geciktirmemenin ilk şartıdır. Bir banyo tesisatı işinde malzeme ve işçilik ayrı ayrı yazılmazsa, iş bittiğinde müşteriyle aynı hesabı konuşmak zorlaşır. En pratik yöntem, işe başlamadan fiyatı ve ödeme zamanını netleştirmek, iş sırasında kalem kalem kayıt tutmak ve iş bitince tutarı müşteriyle birlikte kontrol edip ekstre göndermektir. Bu rehberde tesisatçı ve benzeri ustalar için bu düzeni adım adım anlatıyoruz.
Tesisatçı Alacak Takibinde İşe Başlamadan Netleştirilecek İki Şey
İşin sonunda çıkan tartışmaların çoğu, işin başında konuşulmayan iki başlıktan doğar: tutar ve ödeme zamanı.
Fiyatı Malzeme ve İşçilik Olarak Söyleyin
Müşteriye tek bir toplam rakam söylemek kulağa kolay gelir, ama sonradan "bu kadar tutmaz" itirazına açık kapı bırakır. Bunun yerine malzemenin tahmini tutarını ve işçilik ücretini ayrı söyleyin. Malzeme fiyatının değişebileceğini, işçiliğin ise sabit olduğunu belirtin. Bu ayrım hem sizin hem müşterinin aynı tabloya bakmasını sağlar.
Ödeme Zamanını Yazıya Dökün
"İş bitince öderim" cümlesi bir tarih değildir. İşin bitiş tarihini ve paranın ne zaman geleceğini konuşun. Örneğin pazartesi biten bir iş için cuma gününü işaretleyebilirsiniz. Bu tarihi müşteri kartına not düştüğünüzde, ileride kimseye "hatırlamıyorum" deme fırsatı kalmaz. Müşteriyle ödeme çerçevesini konuşmanın inceliklerini borç ödeme planı müşteriyle nasıl yapılır yazımızda bulabilirsiniz.
Malzeme ve İşçiliği Ayrı Satırlarda Yazmak
İş bazlı kaydın kalbi burasıdır. Bir tesisat işinde malzeme kalemleri ile işçilik ayrı satırlarda durduğunda, müşteri ekstreyi okuduğunda neyin ne olduğunu anlar. Tek satırda toplanmış bir tutar ise her zaman soru işareti bırakır.
Kaydı tutarken şu sırayı izleyin:
- Malzeme kalemlerini ayrı ayrı girin: boru, vana, batarya, conta gibi.
- İşçiliği tek satır olarak ekleyin ve kapsamını kısa bir açıklamayla yazın.
- İşin yapıldığı adresi ve tarihi müşteri kartına not edin.
- İşin toplamını, ödeme için konuşulan tarihi kayda ekleyin.
Bu düzen, aynı apartmanda birden fazla daireye iş yaptığınızda da işinizi kolaylaştırır. Hangi dairede ne kadar malzeme kullandığınız tek tek görünür ve sonradan itiraz gelmez. Dükkân defterinden dijital kayda geçişin genel mantığını cari hesap takibi nasıl yapılır yazımızda anlattık.
Somut Örnek: Banyo Tesisatı İşi
Diyelim ki bir banyo tesisatı işi aldınız. Malzeme 3.500 TL, işçilik 2.000 TL, toplam 5.500 TL. İş bittiğinde müşteri 3.000 TL ödedi ve kalanı haftaya bıraktı.
Kaydı şöyle tutarsınız:
- Malzeme kalemleri toplamı: 3.500 TL
- İşçilik: 2.000 TL
- İş toplamı: 5.500 TL
- Tahsil edilen: 3.000 TL
- Kalan bakiye: 2.500 TL
- Kalan için konuşulan ödeme tarihi: önümüzdeki hafta cuma
Bu tabloyu müşteriyle birlikte ekranda gördüğünüzde, kalan 2.500 TL'nin ne zaman geleceği konusunda ikinizin de aynı resme baktığından emin olursunuz. Kısmi ödeme kaydında yapılan yaygın hataları kısmi ödeme geldiğinde veresiye kaydı nasıl tutulur yazımızda topladık.
İş Bitince Tutarı Müşteriyle Birlikte Kontrol Edin
Tahsilatın en kolay kısmı burasıdır, ama çoğu usta atlar. İş bitince müşteriye sadece rakam söylemek yerine ekstreyi açıp yüz yüze gözden geçirin. Malzeme satırlarına, işçilik satırına ve toplam tutara birlikte bakın. Müşteri itirazını o an söylerse düzeltmek kolay, iki hafta sonra söylerse zorlaşır.
Kontrolün sonunda ekstreyi gönderin. WhatsApp üzerinden göndermek isteyenler için ekstre metnini hazırlayıp sohbeti açan bir düzen işinizi hızlandırır; mesajı yine siz gönderirsiniz. Bu yöntemi WhatsApp ile ekstre göndermek yazımızda adım adım anlattık. Burada dikkat edilmesi gereken nokta şudur: uygulama metni hazırlar, ama gönderen sizsiniz; müşteriye kendiliğinden giden bir mesaj yoktur. Vadesi gelen alacaklar için uygulama içinde işletmeye bildirim gelir, böylece hangi işin ödemesi yaklaştığını takip edebilirsiniz.
Ek İş Çıkınca Ayrı Kalem Açın
Tesisatta en sık yaşanan tartışma, iş sırasında çıkan ek iştir. "Bu boru çürümüş, değiştirmek gerek" dediğinizde tutar değişir. Bu ek işi, eski işin içine gizlice eklemek yerine ayrı bir kalem olarak açın. Ek işin malzemesini, işçiliğini ve tarihini ayrı yazın.
Bunun iki faydası var. Birincisi, müşteri ilk konuştuğunuz tutarı ekranda hâlâ görür; toplam neden arttı sorusu kendiliğinden cevaplanır. İkincisi, ek iş için ayrı bir ödeme zamanı konuşabilirsiniz. Kısa bir tamir için "bunu bugün nakit kapatabiliriz" demek, tüm bakiyeyi haftaya taşımaktan daha sağlıklıdır.
Ek iş kaleminin kayda hemen girilmesi de önemlidir. Akşam dükkâna dönünce hatırlamaya çalıştığınız bir vana tutarı, bir hafta sonra unutulur. İş sırasında telefona not düşmek, sonra programa aktarmak pratik bir çözümdür.
Tesisatçı Alacak Takibinde En Sık Yapılan Hatalar
Aşağıdaki hatalar hem bakiyeyi hem müşteri ilişkisini bozar:
- İşi tek satırda toplayıp malzeme işçilik ayrımını kaybetmek.
- Kısmi ödemeyi aynı gün kaydetmemek.
- Ek işi ayrı kalem açmadan eski işe yapıştırmak.
- Ödeme tarihini konuşup not almamak.
- İş bittikten haftalar sonra ilk kez hatırlatma yapmak.
Bu hataların büyük kısmı kaydın düzeninden kaynaklanır. Kağıt defterde geriye dönük arama yapmak zordur; hangi işin ne zaman yapıldığını bulmak dakikalar alır. Müşteri bazlı bakiyeyi tek ekranda görmek tahsilat takibini hızlandırır. Müşteri borç takip programı kimin ne kadar borcu olduğunu iş ve müşteri bazında gösterir; iş bazlı kayıt dediğimiz düzen burada doğal olarak kurulur.
Ustalar İçin Pratik Bir Takip Düzeni
Bir tesisatçının bütün gün dükkânda oturma lüksü yoktur. Bu yüzden kayıt düzeni hızlı olmalı ve cepten çalışmalıdır.
Şu akışı deneyin:
- İşe gitmeden müşteri kartını açın, adresi ve konuşulan tahmini tutarı not edin.
- İş sırasında malzeme kalemlerini tek tek girin.
- İş bitince işçilik satırını ekleyin.
- Müşteriyle tutarı birlikte kontrol edin, ödemeyi kaydedin.
- Kalan bakiye varsa ödeme tarihini yazın ve ekstreyi gönderin.
Uygulama web, Android, iOS ve masaüstünde çalışır; sahada telefonda, akşam dükkânda bilgisayarda aynı kayda bakabilirsiniz. Web ve mobil uygulama bulut tabanlıdır ve internet bağlantısı gerektirir. Windows ve macOS masaüstü uygulaması internet olmadan da çalışır, bodrumdaki bir işte kayıt tutmanız gerektiğinde bu işinize yarar. Kayıt olmadan misafir modunda denemeye başlayabilirsiniz.
Ücretsiz plan süresizdir ve kredi kartı istemez. Müşteri kaydı, stok kalemi ve fatura sayısında sınır yoktur; çoklu kullanıcı da ücretsiz planda vardır. Faturalar PDF olarak oluşturulup paylaşılabilir, e-fatura ve e-arşiv de ücretsiz planda yer alır. Kasa, banka hesabı ve çek-senet takibi her iki planda bulunur; banka hareketlerini programa elle kaydedersiniz. Otomatik banka entegrasyonu yoktur.
Yıllık Paket yıllık 6.500₺ + KDV'dir ve ücretsiz plandaki özelliklere ek olarak gelişmiş raporlar, çoklu kullanıcıda yetki seviyeleri ve öncelikli destek sunar. Tesisat gibi iş bazlı çalışan ustalar için önemli olan, işin ve bakiyenin aynı yerde durmasıdır. Vadesi geçmiş bir alacağı hızlandırma yollarını borç alacak takip programı sayfasında ve vadesi geçmiş alacak takibi yazımızda bulabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Tesisatçı olarak müşteri borcunu en basit nasıl kaydederim?
Her iş için ayrı bir kayıt açın ve malzeme ile işçiliği ayrı satırlara yazın. İş bittiğinde toplamı, alınan ödemeyi ve kalan bakiyeyi aynı kayda ekleyin. Bu üç bilgi bir arada durduğunda müşteriye hangi tutarı ne zaman soracağınızı bilirsiniz.
Malzeme ve işçiliği neden ayrı yazmalıyım?
Ayrı yazdığınızda müşteri ekstrede neyin malzeme neyin emek olduğunu görür. İş sırasında malzeme fiyatı değişirse bu fark da görünür kalır. Tek satırda toplanmış tutar ise sonradan itiraza açık kapı bırakır.
İş sırasında ek bir tamir çıkarsa ne yapmalıyım?
Ek işi eski işin içine eklemek yerine ayrı bir kalem olarak açın. Malzemesini ve işçiliğini ayrı yazın, tarihini not edin. Böylece ilk konuşulan tutar ile sonradan eklenen tutar birbirine karışmaz ve müşteri toplamın neden arttığını net görür.
Müşteriye borç hatırlatması otomatik mi gidiyor?
Hayır. Uygulama ekstre metnini hazırlar ve WhatsApp sohbetini açar, mesajı siz gönderirsiniz. Müşteriye otomatik mesaj ya da SMS gitmez. Vadesi gelen alacaklar için uygulama içinde işletmeye bildirim gelir, kararı siz verirsiniz.
Müşteri işin bir kısmını öderse bakiye nasıl görünür?
Kısmi ödemeyi aynı gün kaydettiğinizde ekstrede kalan bakiye görünür. Bu kaydı geciktirirseniz müşteriye yanlış tutar söyleme riski doğar. Örneğin 5.500 TL'lik işte 3.000 TL ödeme alındıysa kalan 2.500 TL olarak takip edilir ve ödeme tarihiyle birlikte not düşülür.

